Moro İslami Kurtuluş Cephesi (MİKC), barış anlaşması kapsamında ülkenin güneyinde Müslüman nüfusun yoğun olarak yaşadığı Mindanao adasının batısı ve çevresindeki adalara özerlik tanıması öngörülen Bangsamoro Temel Yasası tasarısını hükümete iletti. Yasa tasarısının teslim törenine İHH İnsani Yardım Vakfı adına Bangsamoro Barış Antlaşması sürecinin Bağımsız İzleme Heyeti Üyesi ve İHH İnsani Yardım Vakfı Genel Başkan Yardımcısı Hüseyin Oruç da katıldı.
"Şiddet yanlısı aşırılıkçılığa karşı en iyi panzehir"
Bangsamoro Geçiş Komisyonu Başkanı ve MİCK Başkan Yardımcısı Gazali Cafer , Manila Başkanlık Saray'ında düzenlenen törende, "Yasa, şiddete ve aşırılıkçılığa karşı en iyi panzehir olacak" dedi. Duterte de önerinin sunulmasından duyduğu memnuniyeti dile getirerek, yasa taslağının Kongre'den geçmesi için her türlü desteği vereceğini, asırlardır süren adaletsizlik ve zulmün Bangasamoro Devletiyle son bulacağını belirtti.
Moro İslami Kurtuluş Cephesi başkanı Hacı Murad İbrahim de yaptığı konuşmada "Herkes adaletli ve onurlu bir barış istiyor" dedi.
“İnşallah bu barış gerçekleşir”
Filipinler hükümeti ile MİKC arasındaki Bangsamoro Barış Antlaşması sürecinin Bağımsız İzleme Heyeti Üyesi ve İHH İnsani Yardım Vakfı Genel Başkan Yardımcısı Hüseyin Oruç, Temel Yasanın Filipinler Devlet Başkanı Duterte'ye sunulmasını değerlendirdi.
Daha önceki devlet başkanı döneminde de bir yasa tasarısının hazırlandığını ancak meclisten geçemediğini hatırlatan Oruç, bu seferki teslimin ise senato ve meclis başkanlarının yanı sıra Hacı Murat İbrahim'in liderliğindeki MİKC'in de üst düzey katılımıyla daha güçlü bir programla gerçekleştirildiğini belirtti.
Müslüman, Hıristiyan ve yerel halkın dini liderlerinin de toplantıda birer konuşma yaptığını belirten Oruç, "Bir kere daha hep birlikte şuna şahitlik etmiş olduk ki burada Hristiyanı da yerlisi de Müslümanları da herkes barış istiyor, adaletli ve onurlu bir barış. İnşallah bu da gerçekleşir diye umut ediyorum" diye konuştu.
Yol haritası
Üzerinde uzlaşmaya varılan yol haritasına göre, aralık ayına kadar yasanın kongreden geçirilmesi için destek aranacak. Duterte, Temel Yasanın kongrede öncelikli olarak görüşülebilmesi için taslağı "acil" koduyla meclise sunacak. Tasarının yılsonuna kadar yasalaşarak meclisten geçmesi öngörülüyor.
Ardından 2018'de ocak-mayıs arasında yasanın halkoyuna sunulması bekleniyor. Bölge halkı yasanın hayata geçip geçmeyeceğine karar vermek için sandık başına gidecek. Temel Yasanın kabulü sonrasında ise siyasi özerkliği hayata geçirmek üzere Bangsamoro Geçiş Otoritesi kurulacak ve bu organ yeni siyasi yapıyı ilk serbest seçimlere taşıyacak.
Ne olmuştu?
Filipinler’de 40 yıldır süren iç savaş bölgedeki Müslümanlara geniş haklar tanıyan anlaşmanın 2014 yılında İHH İnsani Yardım Vakfı’nın da denetiminde imzalanmasıyla resmen son bulmuştu. Yaklaşık 40 yıldan fazla zamandır bağımsızlık mücadelesi veren MILF ile Filipinler devleti arasındaki iç savaşta 120 bin civarında kişi hayatını kaybetmiş ve taraflar arasında aralıklı olarak 17 yıldır devam eden müzakereler sonucunda ilk anlaşma 2012 yılında imzalanmıştı.